Dewael: “Consensus om grondwaarden aan te scherpen in grondwet”

22 November 2016

Op vraag van Patrick Dewael namen de verschillende partijen standpunt in over zijn voorstel om een preambule toe te voegen aan onze Grondwet en bepaalde grondwaarden zoals de scheiding van Kerk en Staat daarin aan te scherpen. De liberaal ontwaart een meerderheid voor beide ideeën waarover de commissie Grondwet zich nu zal buigen.
 

Sinds begin dit jaar buigt de commissie Grondwet zich op vraag van Dewael over het karakter van de staat en de fundamentele waarden van de samenleving. “De afgelopen maanden zijn op verschillende manieren een kantelmoment geweest voor de bewustwording dat onze maatschappij nood heeft aan een diepgaand debat over wat ons bindt in dit land, over de principes waar onze rechten en vrijheden op gebaseerd zijn, over de rol van de democratie, over de rechtsstaat.”

 

Volgens de liberale fractieleider moet dat karakter van de staat neutraal zijn. Principes zoals de vrijheid van meningsuiting, het recht op zelfbeschikking, de scheiding van geloof en staat en de gelijkheid van man en vrouw zijn volgens hem wel vervat in de grondwet, maar helaas niet altijd even expliciet. “Dat leidt in de praktijk tot onduidelijkheden en conflicten tussen bepaalde principes zoals de godsdienstvrijheid en de scheiding van geloof en staat. Denk bijvoorbeeld aan de vraag om gescheiden uren voor mannen en vrouwen in openbare zwembaden of het dragen van religieuze tekens als ambtenaar. Nu oordelen rechters over deze vraagstukken, het is beter dat we de Grondwet voldoende duidelijk maken”, aldus Dewael.

 

De commissie Grondwet organiseerde de afgelopen maanden hoorzittingen met diverse filosofen en grondwetspecialisten. “Daaruit bleek dat onze Grondwet wel wat verduidelijking kan gebruiken. Dat kan door middel van het herformuleren van bepaalde artikels, maar ook door toevoeging van een preambule waarin we onze fundamentele samenlevingsregels helder formuleren. De meeste Europese landen hebben reeds zo een preambule.”

 

Preambule

Dewael legde zelf een ontwerp van preambule voor, alsook een resolutie met de aan te scherpen grondwetsartikels. Hij vroeg de verschillende politieke fracties een politiek standpunt in te nemen over beide voorstellen, waarover hij nu een consensus ontwaart.

 

“Een meerderheid van de leden van de commissie spreekt zich uit voor het opstellen van een inleidende preambule op onze Grondwet. Die moet een verbindende waarde hebben met een pedagogisch doel. De preambule kan na 2019 met een grondwetswijziging worden toegevoegd, maar we kunnen deze legislatuur al werken aan een tekst. Verschillende fracties zijn net zoals Open Vld gewonnen voor het idee om bij dit proces ook de burgers te betrekken in een participatief traject”, licht Dewael toe.

 

Karakter van Staat expliciteren

Een tweede conclusie die Dewael trekt is dat een meerderheid gewonnen is om het karakter van de staat in onze Grondwet te expliciteren. “Meer bepaald willen vele fracties de voorrang van de burgerlijke wet bevestigen zodanig dat de neutraliteit van de overheid en de scheiding tussen geloof en staat beter worden gegarandeerd door onze Grondwet.” Bepaalde grondwettelijke bepalingen kunnen deze legislatuur al worden aangepast mits een tweederdemeerderheid. Dewael stelt vast dat die meerderheid zich aftekent en stelt dan ook voor dit werk nu al aan te vatten.

Comments are closed.